Tìm kiếm tin tức

Chung nhan Tin Nhiem Mang

VAI TRÒ CỦA DOANH NGHIỆP ĐỐI VỚI VIỆC PHÁT TRIỂN KHOA HỌC VÀ CÔNG NGHỆ TRONG BỐI CẢNH HIỆN NAY
Lượt đọc 22607Ngày cập nhật 12/12/2014

   Doanh nghiệp khoa học và công nghệ (KH&CN) được thành lập, tổ chức quản lý và hoạt động theo quy định của Luật Doanh nghiệp và Luật KH&CN. Hoạt động chính của doanh nghiệp KH&CN là thực hiện sản xuất, kinh doanh các loại sản phẩm, hàng hóa hình thành từ kết quả nghiên cứu khoa học và phát triển công nghệ và thực hiện các nhiệm vụ KH&CN. Hiện nay, vai trò của hệ thống doanh nghiệp KH&CN rất quan trọng đối với sự phát triển KH&CN của đất nước. Tuy nhiên, hiện nay, hệ thống doanh nghiệp KH&CN chưa thực sự phát triển tương xứng với tiềm năng và lợi thế vốn có. Vì vậy, một cuộc trao đổi liên quan đến vấn đề doanh nghiệp KH&CN đã được Cục Phát triển thị trường doanh nghiệp KH&CN-Bộ KH&CN tổ chức tại tỉnh Phú Thọ vào tháng 11 vừa qua đã mở ra nhiều hướng đi mới, giúp doanh nghiệp KH&CN có chỗ đứng vững chắc trong hệ thống doanh nghiệp nói chung trên cả nước.

   Theo báo cáo của Cục Phát triển thị trường doanh nghiệp KH&CN, trên cả nước có 132 doanh nghiệp đã được cấp giấy chứng nhận doanh nghiệp KH&CN. Các doanh nghiệp này thực hiện việc nghiên cứu bằng nguồn vốn của chính mình hoặc nhận chuyển giao từ các viện nghiên cứu, các trường đại học, doanh nghiệp khác, sau đó ươm tạo, làm chủ công nghệ và tự sản xuất trên cơ sở công nghệ đã ươm tạo, một số doanh nghiệp nhận chuyển giao kết quả nghiên cứu KH&CN có nguồn gốc từ ngân sách nhà nước. Việc phát triển doanh nghiệp KH&CN tập trung chủ yếu vào hai thành phố lớn là Hà Nội và thành phố Hồ Chí Minh.

   Thực tế hiện nay cho thấy, doanh nghiệp KH&CN rất quan tâm đến công tác nghiên cứu phát triển KH&CN, phần đông các doanh nghiệp đều có bộ phận nghiên cứu, chú trọng cơ sở vật chất, đào tạo nhân lực nhằm phục vụ công tác nghiên cứu khoa học, phát triển công nghệ ứng dụng vào sản xuất kinh doanh. Tuy nhiên, doanh nghiệp vẫn chưa tiếp cận được với các nguồn vốn vay ưu đãi từ các quỹ đầu tư do chưa có quy định hướng dẫn cụ thể cũng như việc thiếu thông tin về nguồn vốn, thủ tục, quy trình vay vốn ưu đãi còn gặp nhiều khó khăn.

   Một khó khăn chung nữa mà hầu hết các doanh nghiệp đang hoạt động trong lĩnh vực KH&CN đang gặp phải, đó là đa số doanh nghiệp là những doanh nghiệp nên gặp nhiều khó khăn trong việc phát triển vùng nguyên liệu phục vụ sản xuất. Một số doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực xây dựng áp dụng công nghệ cao tiết kiệm chi phí nhưng khó khăn trong việc tiếp cận dự án, chưa có chính sách ưu tiên giao thầu các dự án đầu tư xây dựng công trình xã hội, dự án nhà ở có thu nhập thấp của nhà nước... Ngoài ra, nhiều doanh nghiệp chưa tiếp cận được với chính sách ưu đãi thuế thu nhập doanh nghiệp do một số doanh nghiệp KH&CN không đáp ứng điều kiện để hưởng ưu đãi thuế...

   Trước những khó khăn chung đó, tại hội nghị, nhiều ý kiến xoay quanh việc phát triển thị trường công nghệ, tháo gỡ những vướng mắc trong thành lập và phát triển doanh nghiệp KH&CN đã được thảo luận. Đại diện Công ty Cổ phần Trường Thành đã nêu lên ý kiến trong việc thúc đẩy, chuyển giao công nghệ, hình thành và phát triển doanh nghiệp KH&CN gắn với mô hình 5 bước phát triển thương hiệu, đó là lựa chọn công nghệ, xây dựng bộ nhận diện thương hiệu và xác lập, bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ, giải pháp thị trường, quản trị hệ thống, truyền thông. Phía công ty cũng nói thêm rằng, để phát triển doanh nghiệp KH&CN thì cần giải quyết nhiều vấn đề, từ kiện toàn bộ máy tổ chức cho đến việc xây dựng các hành lang pháp lý, môi trường đầu tư ngày càng tốt hơn.

   Trên thực tế, không ít doanh nghiệp KH&CN sau khi thành lập và hoạt động đã không phát huy được lợi thế cạnh tranh từ việc ứng dụng công nghệ mới cùng các chính sách ưu đãi, do vậy không đáp ứng các điều kiện doanh thu theo quy định và dẫn đến không dủ điều kiện hưởng chính sách ưu đãi, thậm chí hoạt động cầm chừng, loay hoay lúng túng trong quản trị doanh nghiệp nên rất khó phát triển. Vì vậy, để phát triển doanh nghiệp KH&CN thì cần giải quyết nhiều vấn đề, từ kiện toàn bộ máy tổ chức doanh nghiệp cho đến việc xây dựng các hành lang pháp lý, môi trường đầu tư...

   Một thực trạng đáng quan tâm hiện nay nữa, đó là vấn đề bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ của doanh nghiệp. Hiện tượng doanh nghiệp bị xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ là một thực trạng không tránh khỏi và nhà nước đã có những quy định bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ. Tuy nhiên, những quy định này, theo ông Hoàng Đức Thảo, Tổng Giám đốc Công ty TNHH NNMTV Thoát nước và Phát triển đô thị tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu còn chưa có tính khả thi, thể hiện ở chỗ khi doanh nghiệp phát hiện được dấu hiệu vi phạm nhưng muốn yêu cầu cơ quan có thẩm quyền ngăn chặn và xử lý vi phạm, doanh nghiệp phải chứng minh được sự vi phạm. Việc chứng minh này phải thể hiện bằng văn bản của cơ quan giám định. Song, để được giám định, doanh nghiệp phải cung cấp đầy đủ bằng chứng. Việc thu thập bằng chứng quả là một thách thức với doanh nghiệp. Do chủ thể vi phạm đương nhiên có những cách thức che dấu hành vi vi phạm nên doanh nghiệp không thể tiếp cận để lấy chứng cứ. Và như vậy, doanh nghiệp có gửi đơn kiện cũng không đủ điều kiện thụ lý. Và quyền sở hữu trí tuệ vẫn tiếp tục bị xâm phạm.

Cần có cơ chế đồng bộ để khuyến khích doanh nghiệp KH&CN phát triển

 Chúng ta có thể thấy rằng, phát triển doanh nghiệp KH&CN là một trong những nhiệm vụ quan trọng được Đảng và Nhà nước đặt ra với quyết tâm triển khai thực hiện. Tuy nhiên, đến thời điểm này, việc phát triển doanh nghiệp KH&CN vẫn còn đó những khó khăn vướng mắc. Theo các đại biểu tham dự hội nghị này, có những rào cản đối với việc hình thành và phát triển doanh nghiệp KH&CN, đó là việc thiếu các văn bản hướng dẫn triển khai thực hiện các cơ chế, chính sách trong ngành, khiến các nội dung ưu đãi chưa thể triển khai trong thực tiễn. Hoặc là thị trường vốn ở nước ta chưa phát triển, đặc biệt là việc hình thành và thu hút vốn đầu tư còn mạo hiểm. Chương trình hỗ trợ doanh nghiệp KH&CN được ban hành cách đây đã hai năm, nhưng đến nay, Chương trình mới bắt đầu khởi động, vì phải chờ văn bản hướng dẫn. Bên cạnh đó, các doanh nghiệp Việt Nam chủ yếu là doanh nghiệp vừa và nhỏ, khả năng tự đổi mới hạn chế trong khi nhà nước chưa có cơ chế, chính sách hiệu quả, tạo sự gắn kết giữa viện nghiên cứu, trường đại học và doanh nghiệp, giúp các doanh nghiệp tiếp nhận kết quả KH&CN mới để hình thành các doanh nghiệp KH&CN. Qua đó cũng giúp các nhà khoa học có kinh phí đầu tư cho hoạt động nghiên cứu và triển khai...

   Để khắc phục những rào cản nhằm phát triển doanh nghiệp KH&CN ở Việt Nam, các đại biểu cũng đã mạnh dạn đưa ra những ý kiến, đề xuất để hội nghị cùng thảo luận, từ đó có những giải pháp phát triển doanh nghiệp KH&CN đúng và phù hợp với xu thế của nước ta hiện nay.

   Trước hết, cần rà soát hệ thống luật pháp để hoàn thiện cơ chế, chính sách, tạo sự đồng bộ, đảm bảo tính thực thi nhằm khuyến khích các doanh nghiệp KH&CN hình thành và phát triển. Cần thiết lập, tổ chức đầu mối ở trung ương và địa phương với chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn, đảm bảo đủ điều kiện và năng lực giải quyết kịp thời  những khó khăn vướng mắc cho các doanh nghiệp KH&CN, hoặc đẩy nhanh tiến độ thực hiện  chuyển đổi các tổ chức KH&CN công lập sang cơ chế tự chủ, tự chịu trách nhiệm, hoặc chuyển sang thành lập các doanh nghiệp KH&CN theo quy định của Thủ tướng Chính phủ. Tiếp đó là xây dựng mô hình ươm tạo doanh nghiệp KH&CN phù hợp với điều kiện của địa phương. Ngoài ra tăng cường thực hiện việc tuyên truyền các cơ chế, chính sách về doanh nghiệp KH&CN, sở hữu trí tuệ bằng nhiều hình thức và biện pháp...

   Tại hội nghị, thứ trưởng Bộ KH&CN và thứ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư cũng đã chia sẻ những khó khăn chung đối với việc phát triển các doanh nghiệp KH&CN, đồng thời bằng những biện pháp cụ thể để tháo gỡ những khó khăn ấy nhằm xây dựng các phương án phối hợp hoạt động để sớm triển khai trong năm 2015, tạo điều kiện thuận lợi cho phát triển loại hình doanh nghiệp KH&CN, qua đó các doanh nghiệp có thể góp phần tích cực trong việc nâng cao giá trị gia tăng và hiệu quả kinh tế, đảm bảo sự tăng trưởng của các ngành kinh tế, đẩy nhanh quá trình công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước theo hướng phát triển nhanh và bền vững.

   Thể Phụng

    gửi mail   in
Các tin khác
Xem tin theo ngày