Tìm kiếm tin tức
Lịch sử hình thành và phát triển của Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Thừa Thiên Huế
Ngày cập nhật 14/11/2016

1. Các mốc lịch sử

          Lịch sử ngành KH&CN Việt Nam được đánh dấu bằng sự thành lập Ủy ban Khoa học Nhà nước theo Sắc lệnh số 016-SL ngày 4/3/1959 của Chủ tịch nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa. Lịch sử xây dựng và phát triển của ngành KH&CN Việt Nam từ đó đến nay được chia làm 3 giai đoạn: 1959-1975, 1976-1992 và giai đoạn 1993 đến nay. Giai đoạn 1959-1975 đánh dấu bằng sự ra đời của Ủy ban Khoa học Nhà nước năm 1959, đến năm 1965 từ Ủy ban Khoa học Nhà nước được tách thành Ủy ban Khoa học và Kỹ thuật (KH&KT) Nhà nước và Viện Khoa học Xã hội Việt Nam. Ủy ban KH&KT Nhà nước sau đó phát triển thêm 8 viện nghiên cứu; 6 trường đại học; Viện Đo lường, Viện Tiêu chuẩn (1971) và Cục Kiểm tra chất lượng sản phẩm hàng hóa (1971). Giai đoạn 1976-1992 đánh dấu bằng việc thành lập Viện Khoa học Việt Nam (20/5/1975) được tách từ các bộ phận nghiên cứu của Ủy ban KH-KT Nhà nước và sự thành lập Tổng cục Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng (trên cơ sở sáp nhập Viện Tiêu chuẩn, Viện Đo lường, Cục Kiểm tra chất lượng sản phẩm, hàng hóa và Viện Định chuẩn). Như vậy giai đoạn 1976-1992 đánh dấu bằng việc phân định tách biệt các cơ quan quản lý nhà nước về KH&CN với các đơn vị sự nghiệp hoạt động nghiên cứu KH&CN. Giai đoạn từ 1993 đến nay là giai đoạn hội nhập quốc tế, đánh dấu bằng sự thành lập Bộ Khoa học, Công nghệ và Môi trường (30/9/1992; tiền thân là Ủy ban KH&KT Nhà nước) và sau đó là Bộ Khoa học và Công nghệ (8/2002).

Lịch sử xây dựng và phát triển Khoa học và Công nghệ tỉnh Thừa Thiên Huế chịu chi phối bởi các mốc lịch sử của ngành KH&CN Việt Nam trên đây, đồng thời còn bị chi phối cả từ bối cảnh lịch sử xây dựng và phát triển của địa phương.

Sau ngày giải phóng quê hương (26/3/1975), UBND Cách mạng tỉnh Thừa Thiên (tên gọi của cơ quan hành chính tỉnh Thừa Thiên Huế lúc bấy giờ) tập trung xây dựng bộ máy hành chính các cấp để quản lý xã hội và tiến hành công cuộc cải tạo, xây dựng, phát triển kinh tế - xã hội. Đến tháng 3/1976 tỉnh Thừa Thiên Huế sáp nhập với tỉnh Quảng Trị và tỉnh Quảng Bình thành tỉnh Bình Trị Thiên. Ngày 3/5/1977, Chủ tịch UBND tỉnh Bình Trị Thiên đã ra quyết định số 1325-QĐ/UB về việc thành lập Ban KH&KT Nhà nước tỉnh Bình Trị Thiên - tiền thân của Sở KH&CN tỉnh Thừa Thiên Huế ngày nay.

Trước đó, tháng 12/1976 Phòng Tiêu chuẩn - Đo lường - Chất lượng trực thuộc Văn phòng UBND tỉnh đã chính thức được thành lập và đi vào hoạt động. Năm 1981, Ban KH&KT tỉnh Bình Trị Thiên được nâng lên thành Ủy ban KH&KT Nhà nước tỉnh; đến năm 1988, Uỷ ban KH&KT lại được đổi tên thành Ban KH&KT tỉnh Bình Trị Thiên.

Tháng 7/1989, tỉnh Bình Trị Thiên được tách thành ba tỉnh là Quảng Bình, Quảng Trị và Thừa Thiên Huế, theo đó Ban KH&KT tỉnh Bình Trị Thiên cũng được chia tách, thành lập nên Ban KH&KT tỉnh Thừa Thiên Huế.

Cùng với việc thành lập Bộ Khoa học, Công nghệ và Môi trường ở trung ương (9/1992), UBND tỉnh Thừa Thiên Huế đã ban hành Quyết định số 1720/QĐ-UBND ngày 30/12/1993 về việc đổi tên Ban KH&KT tỉnh thành Sở Khoa học, Công nghệ và Môi trường. Khi Bộ KH&CN ở trung ương được thành lập (8/2002), ngày 8/7/2003, UBND tỉnh Thừa Thiên Huế đã ban hành Quyết định số 1862/2003/QĐ-UBND, đổi tên Sở Khoa học, Công nghệ và Môi trường thành Sở KH&CN, là cơ quan tham mưu của UBND tỉnh về quản lý nhà nước về KH&CN trên địa bàn tỉnh hiện nay.

2. Tổ chức bộ máy

Trong chặng đường hình thành và phát triển, chức năng, nhiệm vụ và tổ chức bộ máy của cơ quan quản lý nhà nước về KH&CN liên tục được điều chỉnh, bổ sung, kiện toàn để phù hợp với từng giai đoạn phát triển. Những ngày đầu, lĩnh vực hoạt động của Ban và Ủy ban KH&KT chỉ hạn chế trong nội hàm quản lý hoạt động KH&KT. Đến năm 1981, được bổ sung nhiệm vụ theo dõi hoạt động khoa học xã hội và nhân văn. Năm 1993, đồng thời với việc đổi tên từ Ban KH&KT tỉnh thành Sở Khoa học, Công nghệ và Môi trường, Sở trở thành cơ quan chuyên môn của UBND tỉnh, ngoài chức năng quản lý nhà nước về KH&CN, Sở còn được giao thêm chức năng quản lý nhà nước về bảo vệ môi trường.

Hình 1. Sơ đồ tổ chức bộ máy Sở Khoa học và Công nghệ qua các thời kỳ

Tổ chức bộ máy quản lý nhà nước về KH&CN của tỉnh Thừa Thiên Huế cũng được điều chỉnh, thay đổi theo từng thời kỳ phát triển (Hình 1). Giai đoạn 1976-1992, Ban KH&KT chỉ có 4 phòng, và 2 đơn vị trực thuộc là Chi cục Tiêu chuẩn - Đo Lường - Chất lượng (thành lập 1989 từ Phòng Tiêu chuẩn - Đo lường - Chất lượng trước đó) và Trung tâm Ứng dụng và Dịch vụ Khoa học - Kỹ thuật (thành lập năm 1989).

Thời kỳ 1993-2003, Sở Khoa học, Công nghệ và Môi trường có 5 phòng và 04 đơn vị trực thuộc (Hình 1). Các phòng chuyên môn mới được thành lập trong thời kỳ này có: Thanh tra Sở được (thành lập năm 1995), Phòng Quản lý Môi trường (thành lập năm 1997), Phòng Thông tin - Tư liệu và Sở hữu công nghiệp (thành lập năm 1994, tiền thân là Phòng Thông tin). Các đơn vị trực thuộc Sở có: Chi cục Tiêu chuẩn - Đo lường - Chất lượng, Trung tâm Tư vấn hỗ trợ Phát triển Khoa học, Công nghệ và Môi trường (tiền thân là Trung tâm Ứng dụng và Dịch vụ Khoa học - Kỹ thuật), Trung tâm Công nghệ Phần mềm (thành lập năm 2000, sau đó chuyển lên UBND tỉnh năm 2003), và Văn phòng Dự án Quản lý tổng hợp vùng ven bờ tỉnh Thừa Thiên Huế (thành lập năm 1998, đến năm 2003 Văn phòng chuyển sang Sở Tài nguyên và Môi trường).

Thời kỳ từ 2003 đến nay, Sở KH&CN có 6 phòng và 6 đơn vị trực thuộc (Hình 1). Các đơn vị mới được thành lập trong thời kỳ này bao gồm: Tạp chí Nghiên cứu và Phát triển (thành lập 5/2002), Phòng Quản lý Công nghệ (thành lập 12/2004); Trung tâm Thông tin KH&CN (thành lập 12/2004); Trung tâm Ứng dụng tiến bộ KH&CN (thành lập năm 2009, phát triển từ Trung tâm Tư vấn hỗ trợ KH&CN); Bảo tàng Thiên nhiên duyên hải miền Trung (thành lập 12/2009), Trung tâm Kỹ thuật Tiêu chuẩn - Đo lường - Chất lượng (thành lập 7/2010).

Bên cạnh Sở KH&CN, thời kỳ từ 2003 đến nay, cơ quan chuyên môn về KH&CN thuộc UBND cấp huyện cũng dần được kiện toàn. Theo quy định, “Phòng Kinh tế hoặc Phòng Kinh tế và Hạ tầng là cơ quan chuyên môn thuộc UBND cấp huyện có chức năng tham mưu, giúp UBND cấp huyện quản lý nhà nước về KH&CN trên địa bàn theo quy định của pháp luật”. Tương tự ở cấp huyện, bộ phận chuyên môn quản lý KH&CN ở các sở, ban ngành cấp tỉnh cũng được giao cho một phòng chuyên môn. Mặc dù chưa có cán bộ chuyên trách (theo quy định UBND cấp huyện phải bố trí 1 đến 2 cán bộ chuyên trách về KH&CN), các bộ phận này đã hỗ trợ, phối hợp cũng với Sở KH&CN thực hiện tốt chức năng quản lý nhà nước về KH&CN trên địa bàn trong thời gian qua.

Cùng với sự phát triển, hoàn thiện về tổ chức bộ máy, chức năng nhiệm vụ của Sở KH&CN cũng thay đổi qua các thời kỳ. Từ chức năng chủ yếu quản lý các hoạt động KH&KT, Tiêu chuẩn - Đo lường - Chất lượng của thời kỳ 1976-1992, đến bổ sung thêm chức năng quản lý về môi trường thời kỳ 1993-2003, đến nay vị trí chức năng của Sở KH&CN được xác định cụ thể như sau: “Sở KH&CN là cơ quan chuyên môn thuộc UBND tỉnh có chức năng tham mưu, giúp UBND tỉnh quản lý nhà nước về KH&CN, bao gồm: hoạt động KH&CN; phát triển tiềm lực KH&CN; tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng; sở hữu trí tuệ; ứng dụng bức xạ và đồng vị phóng xạ; an toàn bức xạ và hạt nhân; quản lý và tổ chức thực hiện các dịch vụ công về các lĩnh vực thuộc phạm vi chức năng của Sở theo quy định của pháp luật”. Nhiệm vụ và quyền hạn của Sở KH&CN được quy định tại Thông tư liên tịch số 29/2014/TTLT-BKHCN-BNV ngày 15/10/2014 của Bộ KH&CN và Bộ Nội vụ. Phạm vi quản lý nhà nước về KH&CN được điều chỉnh bởi 8 bộ luật gồm: Luật Khoa học và Công nghệ; Luật Sở hữu trí tuệ; Luật Tiêu chuẩn và Quy chuẩn kỹ thuật; Luật Chuyển giao công nghệ; Luật Chất lượng sản phẩm, hàng hóa; Luật Năng lượng nguyên tử; Luật Công nghệ cao; và Luật Đo lường.

Các tin khác
Xem tin theo ngày  
Thống kê truy cập
Truy câp tổng 10.146.476
Truy câp hiện tại 23