Tìm kiếm tin tức
Tuyển chọn giống lúa kháng rầy và nghiên cứu các biện pháp kỹ thuật Canh tác phù hợp tại Thừa Thiên Huế
Ngày cập nhật 26/05/2017
Các giống lúa chất lượng cao được giới thiệu tại triển lãm sản phẩm KH&CN của Đại học Huế

Cụm công trình do các đồng tác giả là  PGS.TS Trần Đăng Hoà, ThS Trần Thị Hoàng Đông, ThS Hoàng Trọng Nghĩa cùng 15 thành viên của Trường Đại học Nông Lâm-Đại học Huế thực hiện.

Cụm công trình “Tuyển chọn giống lúa kháng rầy và nghiên cứu các biện pháp kỹ thuật canh tác phù hợp tại Thừa Thiên Huế” bao gồm 4 công trình: (1) Xác định biotype của rầy nâu (Nilarpavata lugens Stal) và đánh giá tính kháng rầy nâu của các giống lúa ở Thừa Thiên Huế; (2) Xác định biotype rầy nâu và chọn lọc giống lúa kháng rầy nâu ở miền Trung; (3) Thử nghiệm mô hình sản xuất một số giống lúa kháng rầy lưng trắng (Sogattella furcifera Horvath) ở Thừa Thiên Huế; (4) Nghiên cứu chọn lọc các giống lúa kháng rầy lưng trắng (Sogatella furcifera Horvath) thích ứng với điều kiện các tỉnh miền Trung.

Cụm công trình thực hiện từ năm 2008-2014 là một nghiên cứu có hệ thống và khoa học về rầy hại lúa tại Thừa Thiên Huế. Mục đích nghiên cứu là tuyển chọn các giống lúa kháng rầy có năng suất và chất lượng cao, hoàn thiện quy trình kỹ thuật sản xuất giống lúa kháng rầy. Đồng thời, xác định độc tính và xu hướng phát triển của quần thể rầy hại lúa tại Thừa Thiên Huế để có định hướng sử dụng giống lúa phù hợp tại địa phương.

Kết quả nghiên cứu

- Thu thập được 95 giống lúa để nghiên cứu, 11 giống lúa chuẩn kháng rầy và 02 giống lúa chuẩn nhiễm rầy. Trong đó, nghiên cứu về rầy nâu được tiến hành trên 66 giống lúa gồm 27 giống Japonica nhập nội; 33 giống Indica là gieo trồng phổ biến ở miền Trung và các giống lúa triển vọng; 05 giống chuẩn kháng rầy Mudgo và 01 giống chuẩn nhiễm rầy TN1. Nghiên cứu về rầy lưng trắng được tiến hành trên 30 giống lúa nằm trong danh mục đang được sản xuất tại miền Trung và Thừa Thiên Huế; 8 giống lúa chuẩn kháng và chuẩn nhiễm rầy được nhập nội từ Viện lúa IRRI.

- Xác định được 08 giống lúa là các giống kháng với quần thể rầy nâu ở Thừa Thiên Huế, có thời gian sinh trưởng ngắn-trung ngày, năng suất bình quân của các giống dao động từ 47,3-58,8 tạ/ha (vụ đông xuân) và từ 46,1-56,1 tạ/ha (vụ hè thu). Trong đó, hai giống có năng suất thực thu cao nhất, chất lượng đạt tỷ lệ gạo nguyên > 70%, ít bị bạc bụng, hàm lượng amylose thấp < 22%, hàm lượng protein cao > 9% và đặc biệt là biểu hiện khả năng kháng chống chịu rầy nâu tốt nhất ở cả hai địa bàn nghiên cứu là Phú Đa (Phú Vang) và Hương An (Hương Trà).

- Xác định được 5 giống lúa là các giống kháng với quần thể rầy lưng trắng ở Thừa Thiên Huế, có thời gian sinh trưởng ngắn-trung, năng suất bình quân > 50 tạ/ha, chất lượng tốt.

- Xác định được lượng giống gieo sạ và lượng phân bón tốt nhất cho các giống lúa.

- Xác định được quần thể rầy nâu ở Thừa Thiên Huế chủ yếu thuộc biotype 2 và quần thể rầy lưng trắng ở Thừa Thiên Huế chủ yếu là biotype 1 và đang có xu hướng thay đổi độc tính và có khả năng gây hại các giống lúa chuẩn kháng rầy.

- Xây dựng được các mô hình trình diễn sản xuất của một số giống lúa tại các địa phương ở huyện Phú Vang và thị xã Hương Trà. Các giống lúa sản xuất theo quy trình đã được khuyến cáo có khả năng sinh trưởng.

- Hoàn thiện được 02 quy trình sản xuất giống lúa kháng rầy cho Phú Vang và Hương Trà.

Giá trị, thành tựu và hiệu quả của cụm công trình

Theo nhóm tác giả, việc sử dụng giống kháng  rầy được xác định là biện pháp có ý nghĩa không chỉ trong việc phòng trừ rầy, hạn chế bệnh virus hại lúa mà còn có ý nghĩa về mặt xã hội, vì đây là nghiên cứu có tính chiến lược thân thiện với môi trường sống, hạn chế phun thuốc trừ rầy trên đồng ruộng, phù hợp với xu thế sản xuất lúa an toàn tại địa phương nói riêng và phát triển nông nghiệp bền vững; các giống lúa kháng rầy được tuyển chọn và quy trình kỹ thuật sản xuất dễ dàng phổ biến và ứng dụng vào thực tiễn sản xuất tại địa phương.

Đồng thời nhóm tác giả đã nghiên cứu có hệ thống từ đặc điểm sinh học của rầy, biotype và xu hướng hình thành biotype của quần thể rầy, tuyển chọn giống lúa kháng rầy, các biện pháp canh tác phù hợp, xây dựng quy trình kỹ thuật sản xuất, xây dựng mô hình thử nghiệm và chuyển giao quy trình cho địa phương thực hiện. Việc nghiên cứu tuyển chọn các giống lúa kháng rầy góp phần giải quyết nguồn giống, giảm chi phí đầu tư về thuốc bảo vệ thực vật, đảm bảo môi trường, góp phần vào sản xuất lúa an toàn và bền vững tại Thừa Thiên Huế.

Cụm công trình này cho thấy tính mới, tính khoa học và ưu việt trong việc tuyển chọn được giống kháng rầy năng suất, chất lượng, phù hợp với điều kiện sinh thái của địa phương. Thêm vào đó, cụm công trình có kết quả nghiên cứu toàn diện, logic từ việc nghiên cứu về đặc điểm sinh học và biotype của rầy; tuyển chọn giống kháng rầy theo quy trình từ phòng thí nghiệm đến đồng ruộng, nghiên cứu xác định biện pháp kỹ thuật canh tác giống kháng hợp lý; xây dựng và hoàn thiện các quy trình kỹ thuật sản xuất phù hợp cho từng giống, từng chân đất khác nhau, giúp cho công tác chuyển giao cho người sản xuất nhanh gọn, có thể áp dụng thành công vào thực tiễn. Chính vì vậy, sau khi áp dụng giải pháp này, các địa phương đã mở rộng sản xuất các giống kháng rầy, nhân rộng kết quả của cụm công trình.

Về hiệu quả về kinh tế-xã hội và các lĩnh vực khác: Rút ngắn thời gian, giảm chi phí trong việc nghiên cứu về giống lúa kháng rầy; Nâng cao sự hiểu biết về rầy hại lúa và vai trò của giống kháng trong hệ thống quản lý tổng hợp IPM. Từ đó, giảm việc sử dụng thuốc hóa học trừ rầy trên đồng ruộng, giảm ô nhiễm môi trường và đảm bảo sản phẩm gạo an toàn; Góp phần đào tạo nguồn nhân lực cho địa phương; Xây dựng và phát triển nhóm nghiên cứu về rầy hại lúa; cung cấp các tài liệu nghiên cứu về rầy hại lúa.

PV
Các tin khác
Xem tin theo ngày  
Thống kê truy cập
Truy câp tổng 10.146.688
Truy câp hiện tại 66