Tìm kiếm tin tức
Kỷ niệm ngày đo lường Việt Nam: Tầm quan trọng của đo lường
Ngày cập nhật 20/01/2020
ảnh minh họa

Đo lường là một lĩnh vực có phạm vi ảnh hưởng rộng lớn và liên quan mật thiết đến đời sống, nó có mặt ở khắp mọi nơi, ở mọi lĩnh vực của đời sống xã hội và nền kinh tế quốc dân. Đo lường đã có từ rất sớm trong lịch sử loài người. Đo lường xuất hiện trong mọi mặt đời sống từ nghiên cứu khoa học, công nghiệp, y học cho đến hoạt động mua bán hàng ngày. 

Ngày 20/01/1950, cách đây 70 năm, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã ký sắc lệnh số 08/SL quy định về đo lường hợp Pháp của Việt Nam. Việc ký sắc lệnh 08/SL giữa lúc cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp của nhân dân ta trong giai đoạn gay go, ác liệt thể hiện tầm nhìn xa trông rộng của Người. Sắc lệnh 08/SL chỉ gồm 4 tiết, 11 điều nhưng đã bao quát đầy đủ nội dung những vấn đề cần giải quyết về hoạt động đo lường theo hệ mét, quản lý việc sử dụng và sản xuất dụng cụ đo, chế tài xử lý các vi phạm về đo lường... Tại thời điểm đó, Sắc lệnh đã nhanh chóng đi vào thực tiễn cuộc sống, đảm bảo quyền lợi của người tiêu dùng, góp phần trong công tác quản lý xã hội và thúc đẩy, động viên sức người sức của cho cuộc kháng chiến trường kỳ chống thực dân pháp của nhân dân ta. Sắc lệnh 08/SL thực sự là viên gạch đầu tiên và là điểm xuất phát để xây dựng ngành đo lường nước ta phát triển như ngày nay.

Để ghi nhận vai trò và tầm quan trọng của công tác đo lường cũng như sự đóng góp của ngành Đo lường Việt Nam góp phần trong sự nghiệp bảo vệ, xây dựng và phát triển đất nước, ngày 11/10/2001, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Quyết định số 155/2001/QĐ-TTg chọn ngày 20/01 hàng năm làm “Ngày Đo lường Việt Nam”.

Hiện nay, hoạt động đo lường là một trong những hoạt động không thể thiếu và đóng vai trò quan trọng trong đời sống của con người, trong lĩnh vực kinh tế - xã hội của đất nước. Trong cuộc sống hàng ngày của chúng ta, làm thế nào để xác định được khối lượng hàng hóa chúng ta mua như thực phẩm ở chợ, siêu thị, những mặt hàng đóng gói sẵn như đường, cà phê, nước mắm...; dung tích xăng cung cấp cho xe tại các cửa hàng bán xăng dầu; sử dụng năng lượng điện và nước hàng ngày của mỗi gia đình; xác định độ dài như quãng đường đi bằng taxi; xác định huyết áp, nhiệt độ của cơ thể khi chúng ta đi khám và chữa bệnh... Hay trong hoạt động xác định nồng độ bụi, các loại khí có hại như SO2, CO2, CO, NOx trong không khí để bảo vệ môi trường? Và liệu rằng khi xác định được các giá trị đó thì chúng ta có tin tưởng hay không? Vấn đề cần đặt ra ở đây đó chính là “đo lường”.

Đo lường là việc xác định độ lớn của không chỉ các đại lượng vật lý mà có thể là bất cứ khái niệm gì có thể so sánh được với nhau. Hay nói một cách khác đo lường là việc xác định, duy trì giá trị đo của đại lượng cần đo. Đo lường cung cấp các chuẩn mực về độ lớn cho giao dịch trong đời sống. Hoạt động đo lường là việc thiết lập, sử dụng đơn vị đo, chuẩn đo lường; sản xuất, kinh doanh, sử dụng phương tiện đo, chuẩn đo lường; kiểm định, hiệu chuẩn, thử nghiệm phương tiện đo, chuẩn đo lường; thực hiện phép đo; định lượng đối với hàng đóng gói sẵn; quản lý về đo lường; thông tin, đào tạo, tư vấn, nghiên cứu khoa học, ứng dụng và phát triển công nghệ về đo lường (Điều 3, Luật đo lường số 04/2011/QH13). Để giải quyết vấn đề nêu trên cần phải có phương tiện đo (PTĐ) như cân đồng hồ lo xo, cân điện tử, cột đo xăng dầu, đồng hồ điện, đồng hồ nước lạnh, taxi mét, huyết áp kế, nhiệt kế, PTĐ đo hàm lượng bụi tổng trong không khí, PTĐ nồng độ SO2, CO2, CO, NOx trong không khí... Tất cả những PTĐ này thuộc PTĐ nhóm 2 phải được kiểm định theo Quy định tại Thông tư số 23/2013/TT-BKHCN của Bộ KH&CN ngày 26/09/2013 quy định về đo lường đối với phương tiện đo nhóm 2. Đây chỉ là một phạm vi nhỏ trong hoạt động đo lường.

Như vậy, đo lường thống nhất và chính xác góp phần đảm bảo công bằng xã hội, bảo vệ quyền lợi của người tiêu dùng, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của mọi tổ chức, cá nhân trong giao dịch kinh tế và dân sự; sử dụng tiết kiệm nguồn tài nguyên thiên nhiên, vật tư, năng lượng; đảm bảo an toàn, bảo vệ sức khỏe con người và môi trường; đẩy mạnh phát triển KH&CN; tăng cường hiệu lực quản lý Nhà nước; là công cụ đắc lực góp phần nâng cao năng suất, chất lượng, phát triển kinh tế - xã hội và hội nhập kinh tế quốc dân.

Chi cục Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng trực thuộc Sở KH&CN tỉnh Thừa Thiên Huế, trong những năm qua, hoạt động đo lường và quản lý đo lường ngày càng phát triển. Với việc đào tào, nâng cao trình độ chuyên môn của đội ngũ cán bộ đo lường, kiểm định viên đo lường; đồng thời đầu tư các trang thiết bị, chuẩn đo lường, thử nghiệm hiện đại, đầu tư cơ sở hạ tầng tốt, Chi cục đã từng bước nâng cao năng lực kiểm định, hiệu chuẩn, thử nghiệm đáp ứng tốt hơn nhu cầu ngày càng cao của hoạt động quản lý nhà nước cũng như nhu cầu kiểm định, hiệu chuẩn, thử nghiệm của các tổ chức, cá nhân, doanh nghiệp trên địa bàn tỉnh. Hàng năm, Chi cục đã phối hợp với Phòng Kinh tế các huyện, thị xã, thành phố tổ chức các lớp tập huấn phổ biến các văn bản quy phạm pháp luật về tiêu chuẩn, đo lường và chất lượng cho các cá nhân, tổ chức kinh doanh tại các địa phương. Chi cục chủ trì và phối hợp liên ngành với Thanh tra Sở KH&CN, Cục Quản lý Thị trường và phòng Cảnh sát Kinh tế-Công an tỉnh Thừa Thiên Huế để tổ chức hoạt động kiểm tra, thanh tra thường xuyên, định kỳ để ngăn ngừa có hiệu quả các hành vi vi phạm pháp luật về đo lường, đảm bảo quyền lợi chính đáng của người tiêu dùng, ngăn chặn tình trạng gian lận về đo lường, bảo vệ những tổ chức, cá nhân kinh doanh chân chính, tạo sự cạnh tranh lành mạnh và văn minh trong thương mại.

 Đặc biệt, trong thời đại 4.0, Đo lường là yếu tố quan trọng đẩy mạnh phát triển KH&CN, sử dụng tiết kiệm tài nguyên, vật tư năng lượng, bảo đảm an toàn sản xuất cho tới bảo vệ sức khỏe và môi trường. Đo lường 4.0 trong cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ 4 (CMCN 4.0) là quá trình đo lường hoàn toàn sử dụng tất cả các nguồn lực số hóa như thiết bị, hệ thống lưu trữ và các nguồn lực khác phục vụ quá trình sản xuất. Thông qua công cụ đo lường thông minh và công nghệ cảm biến, người ta có thể thu thập được nhiều dữ liệu đo liên tục không giới hạn theo thời gian thực.

Hiện tại ở Việt Nam, Đo lường 4.0 mới bắt đầu với xu hướng phương tiện đo thông minh, phục vụ cho việc xây dựng căn hộ thông minh và thành phố thông minh trong tương lai. Công nghệ phương tiện đo thông minh đã tích hợp trích xuất và truyền dữ liệu không dây hiện được áp dụng cho công tơ điện, cột đo xăng dầu, hệ thống giám sát hành trình xe khách, hệ thống quan trắc môi trường tự động… Tuy vậy, phần lớn phương tiện đo sản xuất tại Việt Nam còn thô sơ do con người trực tiếp vận hành chưa tiếp cận được Đo lường 4.0. Thực hiện Quyết định số 996/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ ngày 10/8/ 2018, Quyết định phê duyệt Đề án “Tăng cường, đổi mới hoạt động Đo lường hỗ trợ doanh nghiệp Việt Nam nâng cao năng lực cạnh tranh và hội nhập Quốc tế giai đoạn đến năm 2025, định hướng đến năm 2030; ngày 28/8/2019, UBND tỉnh TT Huế đã phê duyệt kế hoạch số 203/KH-UBND về việc triển khai Đề án “Tăng cường, đổi mới hoạt động đo lường hỗ trợ doanh nghiệp Việt Nam nâng cao năng lực cạnh tranh và hội nhập quốc tế giai đoạn đến năm 2025, định hướng đến năm 2030” trên địa bàn tỉnh Thừa Thiên Huế nhằm tiếp cận với Đo lường trong CMCN 4.0.

Hoạt động quản lý Nhà nước về Đo lường đang dần di vào chiều sâu, hiệu quả; tầm quan trọng và ý nghĩa của nó đã được các ngành, doanh nghiệp và người dân thừa nhận. Nhân kỷ niệm 70 năm ngày Chủ tịch Hồ Chí Minh ký sắc lệnh số 08/SL quy định về Đo lường hợp pháp của Việt Nam và 19 năm “Ngày Đo lường Việt Nam”, Chi cục Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng tỉnh Thừa Thiên Huế cùng với các địa phương và ngành Đo lường Việt Nam tiếp tục nâng cao vai trò, trách nhiệm và thực hiện tốt các nhiệm vụ của mình, đóng góp ngày càng nhiều hơn vào việc bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng; mang lại công bằng, khách quan trong thương mại; bảo đảm công bằng xã hội, hoạt động sản xuất, kinh doanh; đảm bảo an toàn sức khỏe, bảo vệ môi trường; hạn chế các hành vi tiêu cực, gian lận về đo lường; xây dựng một nền văn minh trong thương mại; đồng thời góp phần trong sự nghiệp phát triển nền kinh tế - xã hội của tỉnh Thừa Thiên Huế. 

Nguyễn Thị Yên Phương (Chi cục Tiêu chuẩn Đo lường Chất Lượng Thừa Thiên Huế)
Các tin khác
Xem tin theo ngày  
Thống kê truy cập
Truy cập tổng 2.474.451
Truy cập hiện tại 3.986